ARTKARPATY.EU
PORTAL TWÓRCÓW POGRANICZA
MENU
► STRONA GŁÓWNA
► TWÓRCY POGRANICZA
wg nazwiska
wg zamieszkania
wg kategorii
► KONTAKT
Twórcy pogranicza
Orkiestra Dęta z Miejsca Piastowego
dziedzina:
muzyka
kraj:
Polska
miejscowość:
Miejsce Piastowe
KONTAKT
telefon:
+48 13 43 530 74
O TWÓRCY
Jest spadkobierczynią tradycji wszystkich wcześniejszych swoich poprzedniczek. Cała historia zaczęła się od skromnego człowieka , który przybył do Miejsca  (wtedy jeszcze nie „Piastowego”) by objąć stanowisko  proboszcza. Tym słynnym człowiekiem był ks. Bronisław Markiewicz.Pod koniec XIX w. wMiejscu Piastowym zaczął aktywnie działać i rozwijać się zakład wychowawczy, utworzony przez ks. Markiewicza. Gdy do zakładu przybywało coraz więcej ubogich dzieci i młodzieży, przełożeni z Turynu w 1893 r. przysłali ks. Markiewiczowi do pomocy trzech kleryków, w tym Włocha - Abele Ghirardini. Jego zadaniem było urozmaicenie jednostajnego życia zakładowego śpiewem i muzyką. Ponieważ wielu wychowanków zakładu przejawiało uzdolnienia muzyczne, ks. Markiewicz postanawia sprowadzić do Miejsca nauczyciela muzyki, który mógłby stworzyć zaczątki orkiestry.Ks. Markiewicz uważał muzykę za ważny czynnik wychowawczy i dokładnie wiedział, jak dobroczynny wpływ wywiera ona na młode umysły, dlatego też w roku 1895, na jego zaproszenie do parafii przybywa kapelmistrza Antoniego Mach, który za opłatą 25 złr, mieszkanie i wikt miał obowiązek prowadzenia orkiestry.Na samym początku Markiewicz przeznacza większą sumę pieniędzy na zakup brakujących instrumentów dętych. Próby odbywają się w refektarzu pod drzwiami ks. Dyrektora (tak nazywają Markiewicza jego podopieczni). Rok później zbudowano na ten cel przy plebanii altankę.Początki były trudne, kiedy to chłopcy uparcie ćwiczyli, próbując wydobyć z instrumentów jakiekolwiek dźwięki „Jeżeli przedtem gwarno było na plebani to z rozpoczęciem nauki muzyki zerwała się istna burza zmieszanych tonów trąb, trąbek, klarnetów, fletów, bębna i talerzy " (ks. Walenty Michułka „Ksiądz Bronisław Markiewicz” – Michalineum 1992).W kilka miesięcy później grano już kolędy, potem pieśni wielkanocne a na wiosnę rozpoczęły się przechadzki, zawsze na czele z orkiestrą. Antoni Mach prócz utworów marszowych, preferował lekką muzykę popularną i z takim repertuarem już w roku 1896, wystąpił na uroczystościach w Haczowie i Sanoku. Funkcję kapelmistrza pełnił przez 2 lata. Po jego wyjeździe orkiestrę przejmuje Wojciech Bielecki, który już wcześniej zajmował się uzdolnionymi muzycznie chłopcami.Po wyjeździe Wojciecha Bieleckiego na studia, kierowanie orkiestrą powierzono Stefanowi Prószyńskiemu - nauczycielowi w gimnazjum zakładowym. W marcu 1904 r. kapelmistrzem orkiestry został Bronisław Jezierski- późniejszy adwokat, pracujący w Kanadzie. Pracę z orkiestrą przerwał mu pożar drewnianego domu, który spłonął 3 lipca 1904 r. Z powodu straty mieszkań, część chłopców rozlokowano na wsi a część w nowym, murowanym budynku. Niestety większość chłopców, w tym członków orkiestry wyjechała do domów. Tych ostatnich było trudno natychmiast zastąpić. Stąd nastąpiło pewne ograniczenie w działalności orkiestry.Zadanie odbudowy nowej orkiestry otrzymał urodzony na Śląsku w rodzinie muzykalnej, utalentowany muzyk Wawrzyniec Karch - organista, kapelmistrz, przyszły ksiądz Michalita. Karch prowadził orkiestrę przez 10 lat do roku 1914. Po wybuchu I wojny światowej działalność orkiestry znów została ograniczona. Dopiero w roku 1918, kiedy to publicznie zaczęto wystawiać jasełka, zebrano niewielki skład "dęciaków", pod kierownictwem Kazimierza Owsiewskiego, który w czasie przerw dawał swoje koncerty. W 1920 r. został  powołany na wojnę bolszewicką i wtedy orkiestrą zajęli się amatorzy: Andrzej Gródek i Adam Chmielarski. Po powrocie z wojny Owsiewskiego, nastąpił w orkiestrze okres stabilizacji. Niestety nie na długo. Pogarszający się stan zdrowia nie pozwolił  Owsiewskiemu na dalsze prowadzenie orkiestry. Wiosną 1923 r. na dyrygenta orkiestry ks. Karch zarekomendował swojego ucznia Michała Daszyńskiego. Daszyński należał do najwybitniejszych muzyków i kapelmistrzów. Próby całego zespołu odbywały się codziennie z wyjątkiem niedziel i świąt. Po opanowaniu łatwiejszych utworów przyszedł czas na muzykę poważną. Aby utrzymać tradycję, Daszyński nie zapomniał o marszach, był wymagającym kapelmistrzem. Orkiestra pod jego batutą grała pięknie i mogła konkurować z innymi, których w Galicji było wiele. Za wygrywanie konkursów otrzymywała nagrody pieniężne, które przeznaczano na zakup nowych instrumentów. W tym czasie Zakład odwiedzali różni goście. Orkiestra witała prezydenta RP Ignacego Mościckiego, prymasa Hlonda, ministra Składkowskiego. Grała także dla Polonii ze Stanów Zjednoczonych. Po rezygnacji Daszyńskiego w 1943 r. znów nastąpiły poważne ubytki grających w orkiestrze. Część młodzieży wyjechała a pięciu najzdolniejszych instrumentalistów przekazano jako elewów do Korpusu Ochrony Pogranicza w Dawidgródku. By rozwiązać powyższe kłopoty zatrudniono nowego kapelmistrza, którym został mieszkaniec Krosna Franciszek Czermak. Dyrygent ten zrezygnował z muzyki poważnej i preferował lekką, popularno-rozrywkową. Ten repertuar nie zadowalał ani dyrekcji Zakładu ani członków orkiestry. Po dwóch latach rozwiązano umowę z Czermakiem. W maju 1936 r. kapelmistrzem orkiestry zostaje Władysław Rzeszowski, uprzednio prowadzący orkiestrę i chór w parafii Nozdrzec i Wara. Był on wychowankiem Zakładowym, który przeżył niejedną reorganizację orkiestry. Od początku 1939 r. orkiestrę przejął prefekt ks. LudwikWęgrzyn. Z chwilą wybuchu II wojny światowej, działalność orkiestry została całkowicie zawieszona. W 1943 r. ks. Stanisław Nierychlewski zorganizował wprawdzie orkiestrę dętą, ale nie mogła ona występować poza terenem Zakładu. Wobec tego na bazie orkiestry dętej utworzony zostaje zespół dęto-smyczkowy, który był tolerowany przez Niemców, więc przetrwał do końca wojny. W 1946 r. do Miejsca Piastowego przyjechał ks. Walerian Moroz, który od nowa zbudował orkiestrę dętą. Po przeniesieniu Moroza, na kapelmistrza został zatrudniony muzyk z byłej orkiestry wojskowej w Sanoku - Ferdynand Poprawa. Ponieważ zakon Michalitów przeszedł reorganizację i likwidację drukarni oraz wydawnictwa, część młodzieży znów powyjeżdżała. Państwo przejęło bazę szkolno-warsztatową, więc nie było ludzi do prowadzenia działalności muzycznej. Między innymi to było przyczyną kolejnego upadku orkiestry. Po roku 1956 sytuacja nieco się poprawiła. Reaktywowano działalność Niższego Seminarium Duchownego i przy okazji przywrócono do życia na własne potrzeby mały zespół dęty pod kierownictwem ks. Waleriana Moroza, któremu pomagał Józef Kołodziej. Jednak i ten zespół przestał istnieć, ponieważ warunki polityczne nie pozwalały na prowadzenie zakładów wychowawczych zgodnie z ideą ks. Markiewicza. Po wojnie wikariuszem parafii został ks. Tadeusz Podhorodecki, który jako działacz podziemia, cieszył się szacunkiem dzieci i młodzieży. Jesienią z jego inicjatywy utworzono nowy skład orkiestry dętej, której członkami zostali młodzi chłopcy ze wsi. Instrumenty zakupiono okazyjnie z kredytu w Kasie Stefczyka w Miejscu Piastowym. Środki pieniężne na zwrot pożyczki zdobywano z przedstawień teatru amatorskiego. Naukę gry na instrumentach powierzono organiście z kościoła parafialnego Józefowi Prejsnerowi, który prowadził także chór Zakładowy. W roku 1947 orkiestra dęta została przyłączona do Ochotniczej Straży Pożarnej w Miejscu Piastowym. Zmiana ta spowodowana była niezadowoleniem ówczesnych władz politycznych z programu i działalności związku koła ZMW "Wici", do którego należała także orkiestra dęta. Od roku 1947 kapelmistrzem orkiestry został Józef Kołodziej, wychowanek Zakładu Wychowawczego prowadzonego przez księży Michalitów, gdzie rozpoczął edukację muzyczną. Pod jego kierownictwem orkiestra szybko się rozwijała i doskonaliła. Jako dyrygent posiadał ogromną wiedzę muzyczną, zdobytą u takich kapelmistrzów jak: Michał Daszyński, Franciszek Czermak, Władysław Rzeszowski, ks. Ludwik Węgrzyn ks. Walerian Moroz. Pod kierownictwem Józefa Kołodzieja, orkiestra uzyskała dość szybko wysoki poziom muzyczny, czego dowodem było reprezentowanie województwa rzeszowskiego na centralnych dożynkach we Wrocławiu w 1949 r. Inną wielką uroczystością, obsługiwaną przez orkiestrę pod batutą Kołodzieja było 600 lecie Miejsca Piastowego. Obchody te odbyły się  w październiku w 1961 r. Oprócz bardziej znaczących uroczystości, orkiestra obsługiwała także lokalne imprezy, których nie brakowało. W czasie ciężkiej choroby Kołodzieja, orkiestrę zaczął prowadzić jego wychowanek - Józef Węgrzyn. W repertuarze orkiestry nie zaszły poważniejsze zmiany. Nowy kapelmistrz sumiennie kontynuował pracę swojego poprzednika, co dało efekt, w 1986 r. na przeglądzie orkiestr dętych OSP woj. krośnieńskiego, orkiestra zajęła pierwsze miejsce i zakwalifikowała się do konkursu międzywojewódzkiego w Rzeszowie. Brała udział także przy przeniesieniu szczątków ks., Markiewicza. Uświetniła czwartą wizytę Jana Pawła II, grając na uroczystościach w Rzeszowie w 1991 r. W oprawie uroczystej mszy brało udział 30 chórów i 25 orkiestr dętych. Orkiestra nasza uczestniczyła także w trakcie V pielgrzymki papieża do Polski, grając podczas mszy na lotnisku w Krośnie. Oprawę muzyczną stanowiło 56 chórów, 47 schol i 38 orkiestr dętych. Od czerwca 1998 r. następuje zmiana na stanowisku dyrygenta z funkcji tej rezygnuje ze względu na stan zdrowia Józef Węgrzyn, a na jego miejsce w Gminnym Ośrodku Kultury zatrudniony zostaje Jarosław Sereda, absolwent Krakowskiej Akademii Muzycznej. Przebudowuje skład orkiestry. Dokooptowano młodych uczniów szkół muzycznych oraz zwiększono liczbę prób. W krótkim czasie orkiestra wzięła udział w konkursie wojewódzkim orkiestr dętych, zajmując II lokatę. Na przeglądzie wojewódzkim orkiestr, który odbył się w Besku 1999 r. orkiestra zdobywa III miejsce, kwalifikują się do przeglądu regionalnego w Krasnymstawie. Rok 2000 był dla orkiestry rokiem szczególnym i zarazem pracowitym. Już w lutym kilku członków orkiestry otrzymuje odznaczenia resortowe za zasługi muzyczne. Złote odznaki zostały wręczone: Józefowi Węgrzynowi (były kapelmistrz), Franciszkowi Akslarowi, Janowi Kilarowi, Julianowi Lorencowi, Kazimierzowi Mikoszowi, Stanisławowi Płatkowi oraz Józefowi Węgrzynowi (Czarnemu). Dekoracji wymienionych osób dokonał Władysłwa Bober - dyrekter do spraw artystcznych ZW PZOiCH w Rzeszowi oraz dyrektor Gminnego Ośrodka Kultury Janusz Węgrzyn. 18 maja w 80 rocznicę urodzin Jana Pawła II, orkiestra dęta z Miejsca Piastowego, bierze udział w uroczystym koncercie w Wadowicach, gdzie pod batutą Władysława Balickiego, koncertuje 3200 muzyków. W tym samym roku w dniach 17-18 czerwca, orkiestra uczestniczy w koncercie Roku Jubileuszowego Warszawa 2000. W tym gigantycznym przedsięwzięciu jednocześnie koncertuje 3600 muzyków skupionych w 100 orkiestrach. W lipcu w trakcie 2-dniowego bloku imprez w ramach projektu "Bliżej Unii Europejskiej", przygotowanego przez Dorotę Chilik i Janusza Węgrzyna, orkiestra uczestniczy w oprawie mszy św. oraz w trakcie pozostałych punktów programu tej imprezy. 22 lipca orkiestra otwiera festiwal polonijnych zespołów folklorystycznych, który odbywał się w Iwoniczu Zdroju. W roku 2001 orkiestra ponownie bierze udział w woj. przeglądzie orkiestr dętych w Pruchniku, otrzymując wyróżnienie starosty powiatu jarosławskiego, kwalifikując się jednocześnie do przeglądu regionalnego. Od 25 lutego 2002 r. orkiestra przechodzi pod opiekę Gminnego Ośrodka Kultury, przyjmując nazwę „Orkiestra Dęta Gminy Miejsce Piastowe”. Nie znaczy to, że zostały zerwane więzi łączące orkiestrę z Ochotniczą Strażą Pożarną. W dalszym ciągu odbywają się próby w świetlicy remizy, tam także przechowywane są instrumenty muzyczne. Zmieniło się zarządzanie i finansowanie zespołu. Odtąd wszelkie zakupy, remonty instrumentów, koszty związane z wyjazdem na koncerty i konkursy, pokrywane są z budżetu GOK. Do najważniejszych imprez roku 2002 należy zaliczyć: Euroregionalny Piknik „Muzyka łączy narody”, Międzypowiatowy Przegląd Orkiestr Dętych. Rok 2003, to kolejny przegląd wojewódzki orkiestr, w wyniku którego orkiestra zostaje zakwalifikowana do przeglądu regionalnego. Kolejny rok okazał się szczególnym nie tylko dla orkiestry, ale i dla całego Miejsca Piastowego. 20 grudnia papież Jan Paweł II podpisuje Dekret Beatyfikacyjny ks. Br. Markiewicza, prekursora orkiestry dętej i założyciela Zgromadzenia Św. Michała Archanioła. Wiadomość ta stała się impulsem do podjęcia decyzji o wyjeździe orkiestry na uroczystości beatyfikacyjne do Watykanu. Rozpoczęły się starania o znalezienie sponsorów na ten cel. Pozytywnie odpowiedziało 25 darczyńców, w tym producent m.in. teleturnieju „Jaka to melodia”, firma Media Corporation na czele z prezesem i jednocześnie właścicielem Józefem Węgrzynem, byłym mieszkańcem Miejsca Piastowego. Po zgromadzeniu kwoty niezbędnej do zorganizowania tego wyjazdu, podjęte zostały przygotowania do jego zrealizowania. Przygotowania zespołu do wyjazdu przerwała tragiczna wiadomość o śmierci naszego rodaka, Ojca Świętego. Nie wiadomo było, na kiedy nowo wybrany papież przeniesie uroczystości beatyfikacyjne, dlatego też podjęta została decyzja o wyjeździe we wcześniej zaplanowanym terminie, tym razem niestety z pielgrzymką do grobu papieża. Pielgrzymka odbyła się w terminie od 22 do 27 kwietnia 2005 r. W trakcie wyjazdu koncertowała na cmentarzu wojskowym na Monte Cassino, oraz w hotelu nad Morzem Tyrreńskim. Po powrocie z Włoch orkiestra koncertuje w trakcie promocji jednej z sieci telefonii komórkowej, dając kilkanaście koncertów w miastach południowej Polski. 19 czerwca członkowie orkiestry dętej uczestniczyli w mszy świętej na Placu Marszałka J. Piłsudskiego w Warszawie podczas, której został beatyfikowany założyciel pierwszej orkiestry dętej w Miejscu Piastowym ks. Bronisław Markiewicz. Później koncertowała podczas uroczystości dziękczynnej w parafii michalickiej na Bemowie. W lipcu orkiestra startuje w IV Wojewódzkim Przeglądzie Orkiestr Dętych „Żurawica 2005”. W piękną słoneczną niedzielę 11 września 2005 r. w Miejscu Piastowym odbywają się ogólnopolskie uroczystości dziękczynne za beatyfikację ks. Br. Markiewicza. Oprawę muzyczną uroczystości tworzyli: Gminna Orkiestra Dęta, chór nauczycielski „Echo”, orkiestra dęta z Peweli Wielkiej. Rok 2006 dla orkiestry dętej, jest rokiem intensywnych przygotowań do wielkiego jubileuszu 111-lecia działalności. Powołano komitet honorowy i organizacyjny. Uroczystości zostały zaplanowane na 16 lipca. Przez cały okres istnienia orkiestra współpracuje z innymi organizacjami i instytucjami na terenie gminy Miejsce Piastowe. Prowadzi ożywioną działalność kulturalną i społeczną, podnosi swój poziom artystyczny, koncertuje i odnosi sukcesy. W swoim repertuarze ma pieśni kościelne, marsze, utwory rozrywkowe i poważne. Skład orkiestry ulega zmianom, obecnie liczy ona 47 członków z czego 85% to młodzież. Tak liczny udział młodzieży w składzie podstawowym orkiestry, to w głównej mierze zasługa Pana Bolesława Seredy, instruktora artystycznego Gminnego Ośrodka Kultury w Miejscu Piastowym. To z jego inicjatywy w roku 1999 powstała szkółka orkiestry dętej, skupiająca w swych szeregach bardzo młodych ludzi, uczniów szkoły podstawowej w Miejscu Piastowym. Szkółka stanowi  istotne zaplecze kadrowe dla składu podstawowego orkiestry. Zajęcia szkółki odbywają się systematycznie  przez cały rok, a młodzi "muzycy" bardzo chętnie i z zapałem ćwiczą trudną sztukę gry na instrumentach dętych.
 
 W roku 1998 orkiestra zajęła II miejsce w Wojewódzkim Przeglądzie Orkiestr Dętych w Krośnie. W następnym, na I Międzypowiatowym Przeglądzie Orkiestr Dętych w Jaćmierzu wraz z orkiestrą z Brzozowa awansowała do eliminacji wojewódzkich, w których zajęła miejsce trzecie i reprezentowała Podkarpacie w Regionalnym Przeglądzie Orkiestr w Krasnymstawie.
W kwietniu 2005 roku orkiestra była na pielgrzymce do Grobu Ojca Św. Jana Pawła II. Koncertowała na cmentarzu wojskowym na Monte Cassino, oraz w hotelu nad Morzem Tyrreńskim. 19 czerwca członkowie orkiestry dętej uczestniczyli w mszy świętej na Placu Marszałka J. Piłsudskiego w Warszawie podczas , której został beatyfikowany założyciel pierwszej orkiestry dętej w Miejscu Piastowym ks. Bronisław Markiewicz. Później koncertowała podczas uroczystości dziękczynnej w parafii michalickiej na Bemowie.
Dnia 9 września 2007 r, podczas V Wojewódzkiego Przeglądu Orkiestr Dętych w Głogowie Małopolskim, Orkiestra uzyskała awans do następnego "regionalnego" szczeblu przeglądu.
Przez cały okres istnienia orkiestra współpracuje z innymi organizacjami i instytucjami na terenie gminy Miejsce Piastowe. Prowadzi ożywioną działalność kulturalną i społeczną, podnosi swój poziom artystyczny, koncertuje i odnosi sukcesy. W swoim repertuarze ma pieśni kościelne, marsze, utwory rozrywkowe i poważne.
Obecnie orkiestra liczy sobie 46 członków...

ARTKARPATY.EU © 2010

powered by: wkrosno.pl

Projekt "Portal artkarpaty.eu – w poszukiwaniu twórców pogranicza" współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz budżetu państwa za pośrednictwem Euroregionu Karpackiego w ramach Programu Współpracy Transgranicznej Rzeczpospolita Polska-Republika Słowacka 2007-2013